Chloryty

Chloryty (gr. chloros - jasnozielony) - minerał, będący mieszaniną glinokrzemianów, magnezu i żelaza, o barwie seledynowo-zielonkawej, perłowym połysku, tworzącym miękkie, łuseczkowate skupienia. Minerał ten należy do krzemianów warstwowych. Bywa zaliczany do minerałów ilastych.

CHLORYT

Łupek chlorytowy
Fig. 1. Łupek chlorytowy; Święcko, metamorfik kłodzki (Sudety)

CECHY MAKROSKOPOWE

  • Postać występowania Układ jednoskośny. Występuje w skupieniach łuskowych, włóknistych, ziarnistych, zbitych, nerkowatych. Tworzy też naloty
  • Pokrój kryształów tworzy kryształy o pokroju blaszkowym, tabliczkowym, słupkowym o sześciobocznym zarysie
  • Barwa seledynowo-zielonkawa i zielona w różnych odcieniach czasami brązowa, fioletowa, biała.
  • Połysk szklisty, jedwabisty
  • Rysa zielona do brązowej
  • Twardość 2–3
  • Łupliwość doskonała.
  • Gęstość 2,6-3,3 g/cm3
  • Inne cechy Jest giętki, lecz nie sprężysty. Buduje szereg izomorficzny z minerałami o podobnym składzie. Tworzy zbliźniaczenia i pseudomorfozy

WYSTĘPOWANIE

Chloryt ((Fe,Mg,Al)6 [(OH)2(Si,Al)4O10]) - minerał utworów metamorficznych, hydrotermalnych, pegmatytowych, skał osadowych i gleb. Minerał wskaźnikowy niskiego stadium metamorfizmu facji zieleńcowej. W trakcie przemian metamorficznych powstaje w wyniku procesu nazywanego chlorytyzacją. Polega on na przemianach minerałów ciemnych, t.j. oliwinów, piroksenów, amfiboli i biotytu w chloryt. Przemianom metamorficznym w ten minerał ulegają też minerały ilaste i glaukonit. Chloryty występują w typowych produktach tej facji - łupkach chlorytowych, fyllitach i zieleńcach. W Polsce skały te występują w jednostkach sudeckich: metamorfiku kłodzkim, metamorfiku Sudetów Wschodnich, metamorfiku Rudaw Janowickich, metamorfiku kaczawskim i izerskim. Chloryty mogą także powstawać z resztek pomagmowych albo w wyniku metasomatozy. Niektóre chloryty (np. szamozyt, turyngit) wykorzystywane są jako ubogie rudy żelaza.

Konkrecje szamozytowe
Fig. 2. Konkrecje szamozytowe (chloryt żelazowy), sukcesja braniska (formacja wapieni z Flaków: bajos górny i ?baton); przełęcz Flaki (pieniński pas skałkowy)